Feyzi Akkaya kimdir?

Başlatan TEKNOTURK, 23 Mart 2006, 00:41:07

« önceki - sonraki »

0 Üye ve 1 Ziyaretçi konuyu incelemekte.

TEKNOTURK

Feyzi Akkaya

23 Aralýk 1907'de Ýstanbul'da doðdu. Osmanlý Paþalarýndan Tatar Osman Paþa'nýn torunu olan Akkaya, 1926'da yüksek öðrenim için girdiði Ýstanbul Yüksek Mühendis Mektebi'nden (Ýstanbul Teknik Üniversitesi) 1932'de Ýnþaat Yüksek Mühendisi olarak birincilikle mezun oldu.

ÝTÜ'deki eðitimi sýrasýnda tanýdýðý Sezai Türkeþ ile baþlayan sýnýf arkadaþlýðý ve dostluk, 1998'de Sezai Türkeþ ölünceye kadar sürecek fikir ve iþ ortaklýðýna dönüþtü.

1943 yýlýnda ortaklýklarýný kaðýt üzerine geçiren iki arkadaþ, isimlerinin baþ harflerini kullanarak ''ST-FA Ýnþaat Müteahhitliði'' unvanýný aldýlar. Ýki arkadaþ böylece 1976'da kurulan ve zaman içinde çatýsý altýnda 43 þirket toplayan STFA Holding'in de temelini attýlar.

1943-1973 döneminde, yurtiçinde çeþitli köprü, iskele, liman, baraj, tünel ve yüksek gerilim hatlarý Sezai Türkeþ-Feyzi Akkaya tarafýndan inþa edildi. Bunlar arasýnda Sivas-Erzurum demiryollarý köprüleri, Kuþadasý, Bartýn ve Ereðli limanlarý ve Kadýncýk Hidroelektrik Santralý yer alýyor.

Yurtdýþýna giden ilk müteahhitler olarak sektöre yabancý ülkelerin kapýlarýný açan ortaklýk, özellikle inþaat alanýnda literatüre geçen yeni usuller, makineler, prosesler bulmalarý ile de dikkati çekti.

1983'DE YARI EMEKLÝ OLDU
1983'den itibaren kendi isteðiyle yarý emekli olan Feyzi Akkaya, ofise önceleri haftada 2 gün, sonralarý sadece Perþembe günleri gelmeye baþlamýþtý.
Feyzi Akkaya, 1976'da ÝTÜ'den Doktor, 1989 yýlýnda da Boðaziçi Üniversitesi'nden Fahri Doktor unvaný aldý. Sezai Türkeþ ve Feyzi Akkaya'ya 1990'da ''Devlet Üstün Hizmet Madalyasý'' verildi.
Feyzi Akkaya'nýn Þantiye El Kitabý adlý 11 ciltlik seri eseri ve ''Ömrümüzün Kilometre Taþlarý'' adý altýnda yayýnlanan STFA'nýn hikayesini kaleme aldýðý bir kitabý bulunuyor.
Akkaya, 1978'de Feyzi Akkaya Temel Eðitim Vakfý'ný kurarak servetinin tamamýna yakýnýný bu vakfa baðýþladý. Karþýlýksýz burslar saðlayan vakýf, biri Bayramoðlu'nda, diðeri Malazgirt'te 2 endüstri meslek lisesi inþa ederek, Milli Eðitim'e devretti.

STFA Grubu'nun iki kurucusundan biri olan inþaat yüksek mühendisi Feyzi Akkaya (97), 9 Aralýk 2004 tarihinde Ýstanbul'da vefat etti.

HAKKINDA YAZILANLAR

STFA Kurucularýndan Feyzi Akkaya Öldü...
Milliyet 09/12/2004

STFA'dan yapýlan açýklamaya göre, Akkaya, kaldýrýldýðý Acýbadem Hastanesi'nde sabaha karþý hayatýný kaybetti.

KEMAN TELÝ ÝLE KÖPRÜYÜ TEST ETTÝ
Feyzi Akkaya'nýn, Erzincan demiryolu inþaatýnda 44 no.lu köprüye keman telleri baðlayýp, ''la'' sesine akort ederek, çelik elemanlarýn fazla gerilip gerilmediðini izlemesi, günümüzde ayný iþ için kullanýlan ''Meihak Gauge''lerin ilk habercisi oldu.
Zemin inceleme sondajlarý ve kazýk çakýlmasý ile ilgilenmeye baþlayýnca, ''Zorluk Emsali''ni ortaya attý ve uzun yýllar baþarý ile kullanýlan ve kazýk boyunun pratik olarak ve büyük bir isabetle belirlenmesini saðlayan bir yöntem oluþturdu.
Sezai Türkeþ-Feyzi Akkaya ikilisi, iþ hayatlarý boyunca mühendislik sektörüne 500'ün üzerinde yeni buluþ getirdiler. Bu buluþlarýn bir kýsmý mühendislik literatürüne geçti, bazýlarý ise Türk tezi olarak tanýndý.
Ortaklar, 1972 yýlýnda Libya'da Trablus Limaný Ýnþaatý Ýhalesi'ne katýlarak, 1973 baþýnda ilk yurtdýþý sözleþmesini imzaladýlar. Bu tarihten sonra, Libya, Suudi Arabistan, Ýran ve Tunus'ta önemli iþler aldýlar.
STFA Grubu, 1982'den sonra yeniden Türkiye'de, 2. Boðaz Köprüsü ve çevre yollarý, Orhaneli Termik Santrali, Haliç Tünelleri, Galata Köprüsü gibi projelerde çalýþtý.

TEKNOTURK

MÜHENDÝSLERÝN REÝSÝ- FEYZÝ AKKAYA
Cihat Uysal

Mimar Y. Müh.



Feyzi Akkaya, bir aysberg, adýnýn yaptýðý çaðrýþýmlarýn ötesinde algýlanmasý gereken bir insan. 23 aralýk 1907’de Üsküdar’da baþlayan yaþamý, 9 aralýk 2004’te sona erdi. Herkes onu “REÝS FEVZÝ” diye belledi. Ülkemizde ve yurtdýþýnda baþlýca köprü, iskele, liman, baraj, tünel ve enerji nakil hattý gibi önemli mühendislik yapýlarýnýn üretimini yönetti. Özellikle, mühendisliðe baþladýðý yýllarda gerek dünyada, gerekse, ülkemizdeki yapý sektörünün eriþtiði düzeyi zorladý. Yapý üretimi sürecinin her aþamasýna kafa yordu, ortaya koyduðu yöntem, makina ve buluþlarýnýn bir çoðu (sayýlarýnýn 500’den fazla olduðu söylenir) literatüre geçti, bazýlarý da dünyada Türk Tezi olarak anýlýr oldu.



ÝTÜ’den 1932 yýlýnda Ýnþaat Yüksek Mühendis olarak mezun oldu. Ülkemizin ilk kuþaklarýndan olup da gözlemlerini belgeleyen, yazýnýn önemine inanan yaklaþýmý ile bugün de benzerine nadir rastlanan bir aydýn-mühendis tavrýnýn temsilcisi idi. Þantiye El Kitabý adý altýnda topladýðý 11 adet el kitabý, ilgisinin ne denli geniþ bir alana uzandýðýnýn göstergesi. Ayrýca, Ömrümüzün Kilometre Taþlarý adlý kitapta yaþamýný, dünya görüþünü, mühendislik anlayýþýný, yapýlan iþlerde geliþtirdiði teknikleri yazýya dökerek, meslek duyarlýlýðýný, sevgisini önümüze serdi. Yapý sektöründeki gururumuz olan “Reis Fevzi”, 25.3.1976’da mezun olduðu okuldan “Doktora”, Boðaziçi Üniversitesinden “Fahri Doktor” ve son olarak Devlet Üstün Hizmet Madalyasý unvanlarý ile onurlandýrýldý.



Yapý sektörünün genel olarak neredeyse bütün sorunlarý ile de ilgilenen Feyzi Akkaya, zamanýn önemi, projenin önemi gibi konularda da bir çok gözlemini Ömrümüzün Kilometre Taþlarý adlý eserinde dile getirdi. Örneðin, projeciliðimizin geliþememesi üzerinde þu görüþ yer almaktadýr. “... Bizim Borçlar Kanunu’muzda ise, tam tersidir. Projedeki yanlýþlardan projeci deðil, inþaatý yapan müteahhit mesuldür. (ihbara mecburdur.) Bu yüzden hem proje firmalarý geliþemiyor, hem de iþler zamanýnda bitirilemeyip sürünüyor.”  Yine önemli bir mühendislik ilkesi olmasý gereken yapý üretimi disiplini üzerine yaklaþýmý da, hepimize örnek olmalýdýr. Bu konuda, “beton, topraðýn altýnda kalsa da güzel olacaktýr.” Meslek etiði vecizesi olarak þantiye duvarlarýnda asýlmasý gereken bu görüþ, “olmalýdýr” yerine “olacaktýr” vurgusu ile keyfiliðe izin vermez adeta yasa kimliðindedir. Bu satýrlar, anýlarýnýz ya da þu anda yaptýklarýnýzla ilgili olarak, umarým kulaklarýnýz fazla çýnlatmamýþtýr.



Fevzi Akkaya’nýn yaptýklarý arasýnda, çelik köprüdeki gerilimi “la” sesi veren keman teli ile test etmesi, Adana’da boru temizlemek için Amerika’dan teçhizat alan komþu þantiyeye karþýlýk kirpi gibi yürüyerek boruyu temizleyen aygýtý tasarlayarak kullanmasý, Zemin inceleme sondajlarý ve kazýk çakýlmasý ile ilgili “zorluk emsali” kavramýný ortaya koyarak, kazýk boyunun pratik olarak ve büyük isabetle tayini gibi örnekler mühendisler arasýnda deyiþ-söylence haline gelmiþtir.



Feyzi Akkaya’nýn bulduðu, tasarladýðý ya da geliþtirdiði söylenen, bir kýsmý yazdýðý kitaplarda yer alan 500 civarýndaki yöntem, makina, buluþ gibi yeniliði toplu halde bir yerde bulamadým. Umarým STFA’da vardýr. Aksi halde, bunlarýn zaman geçirmeden, ilgili kaynaklar yitirilmeden ele alýnmasýný ilgili kurum ve kuruluþlar görevi edinilmelidir. Kendisini yakýndan tanýma olanaðým olmadý. Ancak, o benim için yazdýklarý ve yaptýklarý ile biricik yol gösterici oldu. Kuþkusuz o,  Ulaþ Býçakçý’nýn, “þirket kültürü ile yapý üretimi arasýnda deðerler yaratarak, ve bu küçük deðerleri olumlu þekilde yönlendirmek” diye özetlediði kalite hedefine yürüyüþün ilk örneklerinden idi. Farkýnda olmayanlara duyurulur.

civil.engineer

ruhu þad olsun üstadýn